Wat is kurkuma en waar is het goed voor?
Wie weleens met verse kurkuma heeft gekookt, weet twee dingen zeker: het geeft een fantastische smaak aan je curry, en je vingers. Je aanrechtblad en favoriete theedoek zijn voor de rest van de week hardnekkig kanariegeel.
Toch heeft deze tropische wortelstok zijn weg vanuit het kruidenrek niet voor niets naar het supplementenschap gevonden. Want waar geelwortel in de keuken vooral bekendstaat als kleurbom en smaakmaker, ontdekken steeds meer mensen wat de werkzame stoffen onder de motorkap van het lichaam voor elkaar kunnen boksen.
In de wetenschappelijke literatuur heet het gewas officieel Curcuma longa, maar in de volksmond kom je ook geregeld geelwortel of de Engelse term turmeric tegen. Het geheim van deze ondergrondse knol schuilt in de curcuminoïden: bioactieve bestanddelen waarvan curcumine veruit de meest onderzochte en krachtige component is.
Van keukenkastje naar slim extract
Hoewel het verleidelijk klinkt om dagelijks een flinke schep kurkumapoeder door je havermout te roeren, zit er een flinke fysiologische adder onder het gras. Curcumine heeft van nature namelijk een berucht lage biologische beschikbaarheid. Eet je het puur, dan neemt je darmwand de stof amper op en verlaat het overgrote deel je lijf zonder ook maar één nuttige cel te hebben begroet.
Om die koppige barrière te omzeilen, maken moderne kwaliteitssupplementen gebruik van slimme methoden:
Zwarte peperextract (piperine):
Een beproefde combinatie uit klinisch onderzoek. Door curcumine te koppelen aan een snufje piperine kan de opname in het menselijk lichaam tot wel 2.000% (oftewel een factor twintig) toenemen.
Vette dragers (zoals fytosomen en micellen):
Aangezien curcuminoïden vetoplosbaar zijn, binden fabrikanten het extract vaak aan vetmoleculen zoals lecithine. Ook inname tijdens een vetrijke maaltijd zorgt ervoor dat de darmwand de poorten wagenwijd openzet.
Wil je zelf profiteren van een formule met een geoptimaliseerde opneembaarheid? Bekijk hier onze geselecteerde kurkuma supplementen voor een passende variant.
Gezondheidsvoordelen van Kurkuma
Binnen de Europese regelgeving vallen de gezondheidsclaims voor preparaten met Curcuma longa (kurkuma) onder de officiële on-hold status voor botanicals. De evaluatie door de EFSA is op dit moment nog lopende.
- Antioxidant (celbescherming)*
- Goed voor de leverfunctie*
- Helpt gewrichten soepel te houden*
- Behoud van sterke botten*
- Voor het behoud van een gezonde huid*
- Ondersteunt het immuunsysteem*
- Goed voor de bloedsomloop en het hart*
- Draagt bij aan het behoud van gezonde luchtwegen*
- Heeft een positieve invloed op het zenuwstelsel*
*Evaluatie gezondheidsclaim is lopende.
Wat zegt de wetenschap over de werking?
Klinische studies en placebogecontroleerde trials bij volwassenen hebben de afgelopen jaren uitgebreid gekeken naar hoe curcumine het lichaam ondersteunt. De fysiologische aandachtspunten concentreren zich met name op vier terreinen:
Soepele gewrichten en behoud van kraakbeen*:
Of je nu de trap op snelt of moeiteloos uit een diepe fauteuil wilt opveren: humane studies tonen aan dat curcumine helpt om het kraakbeen gezond te houden en gewrichten comfortabel te laten meebewegen in het dagelijks leven*.
Antioxidatieve celbescherming*:
Ons lichaam krijgt dagelijks te maken met vrije radicalen en omgevingsinvloeden. Als plantaardige antioxidant ondersteunt kurkuma het lichaamseigen beschermingssysteem en helpt het gezonde cellen en weefsels te beschermen tegen oxidatieve schade*.
Bloedsomloop en ondersteuning van de lever*:
Uit klinisch onderzoek blijkt dat curcumine gunstig is voor de conditie van de bloedvaten en bijdraagt aan een normale bloedcirculatie*. Daarnaast ondersteunt de specerij de normale leverfunctie* en stimuleert het de vertering van vetten in de darmen.
Mentale scherpte en het zenuwstelsel*:
Ook het brein profiteert mee van goed opneembare preparaten. Curcumine heeft een gunstige werking op het zenuwstelsel en draagt bij aan een helder denkvermogen, een normaal geheugen en een stabiele geestelijke veerkracht*.
*Evaluatie gezondheidsclaim is lopende.
Belangrijke veiligheid en waarschuwingen
Hoe natuurlijk zo’n zonnig geel supplement ook aanvoelt, een hooggedoseerd extract vraagt om een verstandige en nuchtere aanpak. Let daarom scherp op de volgende officiële gebruiksadviezen:
Interactie met Tamoxifen: Gebruik je het geneesmiddel Tamoxifen? Wees dan uiterst voorzichtig. Uit onderzoek blijkt dat kurkuma de actieve bloedspiegel van deze medicatie kan beïnvloeden; het gelijktijdig slikken van kurkumasupplementen wordt daarom uitdrukkelijk afgeraden.
Galwegen en galstenen: Omdat kurkuma de activiteit van de galblaas stimuleert, mag je extracten niet gebruiken wanneer je last hebt van galstenen of een verstopping van de galwegen.
Medicatie en bloedverdunners: Curcumine kan de werking van diabetesmedicatie en bloedverdunners beïnvloeden. Raadpleeg bij medicijngebruik altijd eerst je behandelend arts of apotheker voordat je met een kuur start.
Zwangerschap en borstvoeding: Er zijn simpelweg onvoldoende betrouwbare veiligheidsgegevens over geconcentreerde extracten tijdens de dracht of het geven van borstvoeding; neem het uit voorzorg niet in deze periodes.