Wat is kurkuma en waar is het goed voor?

Kurkuma, in Nederland ook wel geelwortel of turmeric genoemd, is een felgele specerij die traditioneel veel gebruikt wordt in curry's en de oosterse keuken. De specerij wordt gewonnen uit de ondergrondse wortelstok van de plant Curcuma longa. Binnen de plantkunde staat de wortel vooral bekend om zijn actieve bestanddelen: de curcuminoïden, waarvan curcumine de meest onderzochte en actieve component is.

Gezondheidsvoordelen van Kurkuma*

Binnen de Europese regelgeving vallen de gezondheidsclaims voor preparaten met Curcuma longa (kurkuma) onder de on-hold status voor botanicals. Dit betekent dat de evaluatie door de EFSA nog lopende is.*

Kurkuma ondersteunt het lichaam op diverse vlakken*:

• Antioxidant (celbescherming)*
• Goed voor de leverfunctie*
• Helpt gewrichten soepel te houden*
• Behoud van sterke botten*
• Voor het behoud van een gezonde huid*
• Ondersteunt het immuunsysteem*
• Goed voor de bloedsomloop en het hart*
• Draagt bij aan het behoud van gezonde luchtwegen*
• Heeft een positieve invloed op het zenuwstelsel*

*Evaluatie gezondheidsclaim is lopende.

Wat Zegt Wetenschappelijk Onderzoek bij Mensen?

De fysiologische effecten van curcuminoïden zijn in honderden gerandomiseerde, placebogecontroleerde klinische onderzoeken (RCT's) en meta-analyses bij volwassenen bestudeerd. Onderzoekers kijken hierbij specifiek naar hoe dit actieve bestanddeel ons algehele welzijn kan ondersteunen.

Gewrichten en bewegingscomfort*

In humane klinische studies met gestandaardiseerde curcumine-extracten rapporteerden deelnemers positieve resultaten op het gebied van dagelijkse mobiliteit, soepelheid en loopcomfort. De actieve stoffen helpen om de gewrichten soepel te houden, waardoor de natuurlijke fysieke balans tijdens het bewegen comfortabel ondersteund blijft¹.

Antioxidatieve capaciteit en celbescherming*

Meta-analyses van klinische trials tonen aan dat suppletie met curcumine bijdraagt aan het natuurlijke afweersysteem van onze cellen². Als krachtige antioxidant ondersteunt kurkuma het lichaam bij het wegvangen van vrije radicalen en helpt het bij de bescherming van gezonde cellen en weefsels tegen oxidatieve invloeden van buitenaf*.

Hart, bloedvaten en leverfunctie*

Humane studies wijzen uit dat curcumine gunstig is voor de conditie en elasticiteit van de vaatwand, wat bijdraagt aan een gezonde bloedsomloop³. Tevens tonen klinische trials en recente meta-analyses aan dat curcumine de normale leverwerking en de inwendige reiniging door de lever ondersteunt, wat helpt om de algehele stofwisseling in balans te houden*⁴.

Mentale alertheid en zenuwstelsel*

In langdurige dubbelblinde trials bij volwassenen leidde het gebruik van biologisch beschikbare curcuminepreparaten tot een meetbare ondersteuning van de algehele hersenfunctie. Curcumine draagt bij aan een normale werking van het zenuwstelsel en ondersteunt de geheugenprestaties, de concentratie en de cognitieve alertheid*⁵.

Biologische Beschikbaarheid en Opname

Een belangrijk aandachtspunt bij kurkuma is de van nature lage biologische beschikbaarheid van curcumine. In zuivere poedervorm wordt de stof in het spijsverteringskanaal moeizaam opgenomen.

Onderzoek richt zich daarom intensief op methoden om de opname te optimaliseren:

• Zwarte peperextract (piperine): Klinisch onderzoek heeft aangetoond dat het toevoegen van een kleine hoeveelheid piperine aan curcumine de biologische beschikbaarheid bij mensen met maar liefst 2.000% (20-voudig) kan verhogen⁶. Dit zorgt ervoor dat de actieve stoffen sneller in de bloedbaan terechtkomen.
• Koppeling aan vetten (fytosomen en micellen): Omdat curcuminoïden vetoplosbaar zijn, verbetert inname met vetten (zoals lecithine) of inname tijdens een vetbevattende maaltijd de darmopname aanzienlijk.

Waar Moet je op Letten bij Gebruik van Kurkuma?

Kurkuma is als specerij in de voeding veilig, maar bij geconcentreerde supplementen gelden specifieke adviezen en interacties:

Interactie met Tamoxifen

Wees alert op een wisselwerking wanneer je het geneesmiddel Tamoxifen gebruikt. Klinische studies tonen aan dat kurkuma de actieve bloedspiegel van Tamoxifen kan beïnvloeden. Gelijktijdig gebruik van geconcentreerde kurkuma-supplementen wordt bij dit medicijn daarom afgeraden.

Galwegen en galstenen

Kurkuma ondersteunt de activiteit van de galblaas. Het advies is daarom om kurkuma-supplementen niet te gebruiken bij een afsluiting van de galwegen of bij klachten gerelateerd aan galstenen.

Medicijngebruik en bloedverdunners

Kurkuma kan invloed hebben op de werking van bloedverdunnende medicatie en diabetesmedicatie. Raadpleeg altijd vooraf een deskundige, arts of apotheker bij gelijktijdig medicijngebruik.

Zwangerschap en borstvoeding

Er zijn onvoldoende veiligheidsgegevens bekend over het gebruik van hooggedoseerde kurkuma-supplementen tijdens de zwangerschap en lactatieperiode; gebruik wordt uit voorzorg afgeraden.

Wetenschappelijke Bronnen

¹ Daily, J. W., et al. (2016). Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Clinical Trials on Turmeric Extracts. Journal of Medicinal Food, 19(8).

² Mirmiranpour, H., et al. (2024). The effect of curcumin on health outcomes: An updated meta-analysis of 103 RCTs. Phytotherapy Research, 38(4).

³ Akazawa, N., et al. (2012). Curcumin ingestion and exercise training improve vascular function. Nutrition Research, 32(10).

⁴ Layeghiasl, M., et al. (2025). Curcumin supplementation effect on liver enzymes: a systematic review and meta-analysis. Nutrition Reviews, 83(1).

⁵ Small, G. W., et al. (2018). Memory and Brain Effects of a Bioavailable Form of Curcumin. The American Journal of Geriatric Psychiatry, 26(3).

⁶ Shoba, G., et al. (1998). Influence of piperine on the pharmacokinetics of curcumin. Planta Medica, 64(4).

*Evaluatie gezondheidsclaim is lopende.